## Xin việc baito tại Nhật: Đừng sợ thất bại, vì mình cũng từng "ngã" rất đau! Chào các bạn, lại là Mimi đây!
Có ai giống như mình lúc mới sang Nhật không? Cầm tờ báo TownWork trên tay mà run bần bật, đứng trước cửa quán Kombini định vào hỏi việc mà cứ đi qua đi lại tận 3 vòng vẫn không dám bước vào. Cái cảm giác "vừa thèm tiền, vừa sợ tiếng Nhật kém" nó thực sự là một trải nghiệm khó quên của bất kỳ ai lần đầu đi xin *baitô*. Sau hơn 5 năm sống tại Nhật, từ một đứa không dám nói quá 3 câu tiếng Nhật, mình đã từng trải qua đủ các loại việc từ rửa bát, phục vụ nhà hàng đến làm văn phòng. Hôm nay, mình muốn ngồi lại tâm sự với các bạn về những "vết sẹo" và bài học xương máu mình rút ra được trên hành trình đi tìm công việc đầu tiên tại xứ sở Hoa anh đào này.
### 1. Cuộc điện thoại đầu tiên và cái kết "đắng lòng"
Mình nhớ mãi lần đầu tiên nhấc máy gọi cho một quán Ramen gần nhà. Mình đã viết sẵn kịch bản ra giấy, tập đi tập lại: *"Moshimoshi, baitô no ken de odenwa shitano desu ga..."*. Thế nhưng, khi đầu dây bên kia bắt máy và nói một tràng "kính ngữ" siêu nhanh, mình bỗng dưng... đứng hình. Kết quả là mình cứ "Anou... eto..." rồi họ lịch sự từ chối vì chưa hiểu mình muốn nói gì. **Bài học rút ra:** Đừng quá phụ thuộc vào kịch bản. Hãy cứ nói chậm, rõ ràng. Nếu không nghe kịp, hãy mạnh dạn nói: *"Sumimasen, mou ichido yukkuri onegaishimasu"* (Xin lỗi, hãy nói lại chậm hơn một chút giúp tôi). Người Nhật họ đánh giá cao sự trung thực và thái độ cầu thị hơn là việc bạn cố tỏ ra giỏi nhưng lại không hiểu họ nói gì.
### 2. Tờ hồ sơ Rirekisho: "Cửa ải" đầu tiên
Nhiều bạn nghĩ viết hồ sơ chỉ là thủ tục, nhưng ở Nhật, tờ *Rirekisho* (sơ yếu lý lịch) chính là bộ mặt của bạn. Mình từng bị trả lại hồ sơ chỉ vì... dùng bút xóa để sửa lỗi chính tả. Ở Nhật, hồ sơ viết tay là truyền thống (dù giờ nhiều nơi chấp nhận đánh máy), nhưng tuyệt đối **không được dùng bút xóa**. Sai một chữ là viết lại từ đầu. * **Ảnh thẻ:** Phải chụp nghiêm túc, tóc tai gọn gàng, áo sơ mi trắng càng tốt. Đừng lấy ảnh selfie hay ảnh đi chơi cắt ra nhé, nhìn "mất điểm" cực kỳ. * **Lý do xin việc (Dôki):** Đừng chỉ ghi "vì tôi cần tiền". Hãy ghi là "vì tôi thích không khí của quán", "vì tôi muốn rèn luyện tiếng Nhật" hoặc "vì tôi muốn học cách phục vụ khách hàng kiểu Nhật".
### 3. Phỏng vấn - "Thần thái" quyết định 70% thành công
Hồi mình đi phỏng vấn quán Izakaya, tiếng Nhật của mình lúc đó chỉ tầm N4 thôi. Mình run đến mức tay đổ mồ hôi hột. Nhưng cuối cùng mình vẫn đỗ. Tại sao? Chủ quán sau này có nói với mình: *"Tiếng Nhật của em chưa tốt, nhưng em cười rất tươi và chào hỏi rất to"*. Các bạn nhớ nhé, khi đi phỏng vấn *baitô*: * **Đúng giờ:** Đây là quy tắc bất di bất dịch. Hãy đến trước tầm 5-10 phút. Nếu đến muộn dù chỉ 1 phút, cơ hội của bạn coi như bằng không. * **Chào hỏi:** Vào cửa phải *“Shitsurei shimasu”*, ra về phải *“Arigatou gozaimashita”*. * **Trang phục:** Không cần mặc vest như đi xin việc công ty, nhưng hãy ăn mặc lịch sự (quần vải, áo sơ mi hoặc áo thun trơn có cổ), tránh quần rách hay dép lê.
### 4. Tìm việc ở đâu cho hiệu quả?
Lúc mới sang, mình cứ đi lang thang ngoài đường tìm biển tuyển dụng. Cách này cũng hay nhưng hơi mất công. Sau này mình mới biết các "bí kíp" nhanh hơn: * **App tìm việc:** TownWork, Baitoru, Yahoo Baito. Các app này lọc được cả khu vực gần nhà (ekichika) và những nơi chào đón người nước ngoài. * **Người quen giới thiệu:** Đây là con đường ngắn nhất. Hãy hỏi các *senpai* (tiền bối) ở trường tiếng hoặc các anh chị sống lâu năm. Thường thì được người quen giới thiệu sẽ dễ đỗ hơn rất nhiều. * **Facebook Groups:** Có rất nhiều hội nhóm người Việt tại Nhật chia sẻ việc làm. Tuy nhiên, hãy tỉnh táo để tránh các bên môi giới thu phí bất hợp pháp nhé.
### 5. Lời nhắn nhủ từ "người đi trước"
Xin việc ở Nhật không khó, cái khó là vượt qua được sự tự ti của chính mình. Có thể bạn sẽ bị từ chối 5 lần, 10 lần, thậm chí 20 lần. Đừng nản lòng! Mỗi lần bị từ chối là một lần bạn được thực hành tiếng Nhật miễn phí đấy. Hãy coi việc đi phỏng vấn như một buổi tập giao tiếp. Cứ tự tin, chân thành và luôn mỉm cười. Công việc đầu tiên có thể sẽ vất vả, có thể sẽ bị mắng, nhưng đó sẽ là những viên gạch đầu tiên giúp bạn vững vàng hơn trong cuộc sống tại Nhật Bản. Chúc các bạn sớm tìm được một công việc *baitô* ưng ý và có thật nhiều trải nghiệm thú vị nhé! Nếu có thắc mắc gì về cách viết hồ sơ hay đối thoại phỏng vấn, cứ để lại bình luận, Mimi sẽ giải đáp tận tình nha. Thân, Mimi.